Twierdzenie Pitagorasa — wzór
W trójkącie prostokątnym suma kwadratów przyprostokątnych równa się kwadratowi przeciwprostokątnej: a² + b² = c². Przeciwprostokątna c leży naprzeciw kąta prostego i jest najdłuższym bokiem.
Przykład: przyprostokątne 3 i 4 dają c = √(9 + 16) = √25 = 5. Kalkulator pokazuje też pole (6), obwód (12) i kąty ostre: 36,87° i 53,13°.
Jak znaleźć przyprostokątną
Gdy znasz przeciwprostokątną i jedną przyprostokątną: b = √(c² − a²). Dla c = 13 i a = 5: b = √(169 − 25) = √144 = 12.
| a | b | c |
|---|---|---|
| 3 | 4 | 5 |
| 5 | 12 | 13 |
| 8 | 15 | 17 |
| 7 | 24 | 25 |
To tzw. trójki pitagorejskie — trójkąty prostokątne o bokach całkowitych.
Zastosowania w praktyce
- Sprawdzenie kąta prostego na budowie: odmierz 3 m wzdłuż jednej ściany, 4 m wzdłuż drugiej — przekątna musi mieć dokładnie 5 m.
- Długość drabiny: aby sięgnąć na 4 m wysokości, stojąc 1 m od ściany, potrzebujesz √(16 + 1) ≈ 4,12 m.
- Przekątna ekranu, pokoju czy działki.
Najczęściej zadawane pytania
Czy twierdzenie działa w każdym trójkącie?
Nie — tylko w prostokątnym. W innych trójkątach stosuje się twierdzenie cosinusów: c² = a² + b² − 2ab·cos γ.
Jak obliczyć przekątną prostokąta?
To przeciwprostokątna trójkąta o bokach prostokąta: prostokąt 4 × 3 ma przekątną 5.